Ενώπιον του ειδικού ανακριτή οδηγούνται σήμερα, Τρίτη 10 Νοεμβρίου, οι 16 συλληφθέντες για το μεγάλο κύκλωμα φοροδιαφυγής που εξαρθρώθηκε στη Θεσσαλονίκη, σε μια υπόθεση με εντυπωσιακή έκταση, εκατοντάδες εικονικούς διαχειριστές και ζημία που υπολογίζεται σε 206 εκατ. ευρώ για το Δημόσιο και τον e-ΕΦΚΑ. Την ίδια ώρα, οι Αρχές αναζητούν δύο ακόμη πρόσωπα που φέρονται να είχαν πρωταγωνιστικό ρόλο στην οργάνωση.
Στη δικογραφία περιλαμβάνονται συνολικά 1.283 κατηγορούμενοι, ενώ ιδιαίτερη αίσθηση προκαλούν τα ονόματα που φέρονται να συνδέονται με την υπόθεση. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται τρεις παλαίμαχοι ποδοσφαιριστές, ένας βετεράνος μπασκετμπολίστας, γνωστός τηλεοπτικός παρουσιαστής και επιχειρηματίας, διαιτητής του ελληνικού μπάσκετ με παρουσία στην EuroLeague, καθώς και αυτοδιοικητικό πρόσωπο από τη δυτική Θεσσαλονίκη.
Σύμφωνα με τα ευρήματα της ΑΑΔΕ, το δίκτυο είχε αναπτύξει ένα σύνθετο σύστημα εικονικών εταιρειών, χρησιμοποιώντας ανθρώπους χωρίς οικονομική επιφάνεια ή επιχειρηματική εμπειρία ως διαχειριστές. Σε αρκετές περιπτώσεις, μάλιστα, οι άνθρωποι αυτοί εργάζονταν ως σερβιτόροι, διανομείς και λαντζέρηδες, ενώ εμφανίζονταν στα χαρτιά να ελέγχουν επιχειρήσεις με οφειλές εκατομμυρίων.
Χρέη 30 εκατ. ευρώ για έναν λαντζέρη
Αποκαλυπτικά είναι τα στοιχεία για το οικονομικό προφίλ των 80 προσώπων που φέρονται να είχαν κομβικό ρόλο ως «αχυράνθρωποι». Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση άνδρα που εμφανιζόταν σε 10 εταιρείες με συνολικές οφειλές άνω των 30 εκατ. ευρώ, ενώ δήλωνε μηδενικά εισοδήματα και εργαζόταν ως λαντζέρης με μικτό μισθό 453,50 ευρώ.
Άλλος εμπλεκόμενος εμφανιζόταν σε 32 νομικά πρόσωπα με χρέη 18,47 εκατ. ευρώ, την ώρα που εργαζόταν ως ταμίας με μηνιαίες αποδοχές 755,68 ευρώ. Σε τρίτη περίπτωση, ένας σερβιτόρος φέρεται να συνδεόταν με 30 εταιρείες που είχαν οφειλές 8,48 εκατ. ευρώ.
Στη λίστα περιλαμβάνονται ακόμη γυναίκα που εμφανιζόταν σε 31 εταιρείες με χρέη περίπου 4,5 εκατ. ευρώ, ενώ εργαζόταν ως λαντζέρισσα, σερβιτόρα και υπάλληλος υποδοχής, καθώς και άνδρας που συνδεόταν με 21 επιχειρήσεις και οφειλές 4,2 εκατ. ευρώ, ενώ εργαζόταν ως διανομέας και κουρέας.
Ασθενείς, άνθρωποι με αναπηρία και νεκροί στους εικονικούς διαχειριστές
Ιδιαίτερα αποκαλυπτικές είναι οι μαρτυρίες ανθρώπων που εμφανίζονταν στα εταιρικά έγγραφα ως διαχειριστές, αλλά υποστήριξαν ότι δεν είχαν πραγματική γνώση της επιχειρηματικής δραστηριότητας.
Ένας άνδρας με αναπηρία, ο οποίος χρησιμοποιεί αναπηρικό αμαξίδιο, δήλωσε στους ελεγκτές ότι μετά από σοβαρό ατύχημα και εγκεφαλικό επεισόδιο τη διαχείριση των υποθέσεών του είχε αναλάβει ο λογιστής του. Παρ’ όλα αυτά, εμφανιζόταν να συνδέεται με επιχειρήσεις νυχτερινής διασκέδασης.
Άλλος εμπλεκόμενος ανέφερε ότι εργαζόταν ως «αυτοφοράκιας», υπεύθυνος face control και φύλακας σε νυχτερινά κέντρα. Όπως υποστήριξε, δεχόταν πιέσεις να υπογράφει συμβόλαια χωρίς να τα διαβάζει, φοβούμενος ότι θα έχανε τη δουλειά του. Για την εργασία του λάμβανε 50 ευρώ ημερομίσθιο.
Σε ακόμη μία περίπτωση, άνδρας υποστήριξε ότι βρέθηκε με 18 εταιρείες στο όνομά του, οι οποίες είχαν συσταθεί την περίοδο που νοσηλευόταν σε κώμα μετά από αιμορραγικό εγκεφαλικό. Μάλιστα, φέρεται να έχει κινηθεί νομικά κατά του λογιστή του.
Η έρευνα αποκάλυψε ακόμη ότι ως νόμιμοι εκπρόσωποι επιχειρήσεων εμφανίζονταν πρόσωπα που δεν διέθεταν περιουσία ή κεφάλαια, είχαν χαμηλά εισοδήματα και συνέχιζαν να εργάζονται ως μισθωτοί στην εστίαση. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι εικονικοί διαχειριστές είχαν ήδη αποβιώσει.
Το σύστημα των εταιρειών-φαντασμάτων
Σύμφωνα με την ΑΑΔΕ, οι εμπλεκόμενοι φέρονται να μίσθωναν ακίνητα υψηλής εμπορικής αξίας και στη συνέχεια να δημιουργούσαν διαδοχικά εταιρικά σχήματα, τοποθετώντας ως διαχειριστές πρόσωπα χωρίς πραγματική συμμετοχή στη λειτουργία τους.
Οι επιχειρήσεις εξέδιδαν αποδείξεις και δήλωναν εργαζομένους, ώστε να εμφανίζονται τυπικά νόμιμες. Ωστόσο, δεν απέδιδαν τους αναλογούντες φόρους και ασφαλιστικές εισφορές. Όταν οι οφειλές διογκώνονταν, οι εταιρείες έκλειναν και αντικαθίσταντο από νέες με διαφορετικό ΑΦΜ, αλλά την ίδια δραστηριότητα.
Η έρευνα αφορά περισσότερα από 700 σημεία επιχειρηματικής δραστηριότητας στη Θεσσαλονίκη, τη Χαλκιδική και άλλες περιοχές της χώρας. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΑΑΔΕ, περισσότερες από 2.000 επιχειρήσεις εστίασης και νυχτερινής διασκέδασης συνδέονται με το ελεγχόμενο δίκτυο, ενώ καταγράφονται περίπου 1.300 «αχυράνθρωποι» και 700 υποκρυπτόμενα πρόσωπα.
Η έρευνα ξεκίνησε από λογιστικό γραφείο
Κομβικό σημείο στην εξέλιξη της έρευνας αποτέλεσε ο έλεγχος λογιστικού γραφείου στη Θεσσαλονίκη, τον Νοέμβριο του 2024. Από το πελατολόγιό του εντοπίστηκαν 156 επιχειρήσεις που εμφανίζονταν να λειτουργούν με εικονικούς διαχειριστές και συσσωρευμένες οφειλές.
Οι ελεγκτές ζήτησαν την προσκόμιση βιβλίων και στοιχείων, ωστόσο, σύμφωνα με το διαβιβαστικό της ΑΑΔΕ, δεν παραδόθηκε το σύνολο των ζητούμενων εγγράφων.
Στις 14 Ιανουαρίου 2026 τέθηκε σε εφαρμογή η επιχείρηση «Αχυράνθρωποι», με τη συμμετοχή πολλών υπηρεσιών της ΑΑΔΕ. Ακολούθησαν εκτεταμένοι έλεγχοι σε καταστήματα, ενώ μικτά κλιμάκια προχώρησαν σε ενέργειες κατάσχεσης χρηματικών διαθεσίμων για την κάλυψη οφειλών.
Κατά τους ελέγχους του καλοκαιριού, οι ελεγκτές διαπίστωσαν ότι οι δηλωμένοι διαχειριστές απουσίαζαν συστηματικά από τις επιχειρήσεις. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι υπεύθυνοι των καταστημάτων δεν γνώριζαν καν τα στοιχεία επικοινωνίας τους.
Η μηνυτήρια αναφορά Πιτσιλή για τις διαρροές
Παράλληλα με τη δικαστική εξέλιξη της υπόθεσης, ο διοικητής της ΑΑΔΕ, Γιώργος Πιτσιλής, προσέφυγε στη Δικαιοσύνη ζητώντας να διερευνηθεί πιθανή διαρροή πληροφοριών σχετικά με την επιχείρηση, ενώ αυτή βρισκόταν σε εξέλιξη.
Αφορμή αποτέλεσαν δημοσιεύματα της 6ης Νοεμβρίου, στα οποία περιλαμβάνονταν πληροφορίες για τα πρόσωπα που αναζητούσαν οι Αρχές, αλλά και για στελέχη της ΑΑΔΕ που συμμετείχαν στον επιχειρησιακό συντονισμό.
Ο κ. Πιτσιλής επικοινώνησε με τον υπουργό Προστασίας του Πολίτη, Μιχάλη Χρυσοχοΐδη, ζητώντας τη συνδρομή της ΕΛ.ΑΣ. για τον εντοπισμό των υπό αναζήτηση προσώπων, ενώ ενημέρωσε και τον εισαγγελέα του Αρείου Πάγου.
Με μηνυτήρια αναφορά προς τον εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών ζήτησε να διερευνηθεί ενδεχόμενη τέλεση αδικημάτων όπως η παραβίαση υπηρεσιακού απορρήτου, η παραβίαση του απορρήτου της ποινικής προδικασίας και η υπόθαλψη εγκληματία.
Ο διοικητής της ΑΑΔΕ ξεκαθάρισε ότι η ενέργειά του δεν αφορά την κριτική προς την Αρχή, αλλά τη δημοσιοποίηση πληροφοριών που θα μπορούσαν να επηρεάσουν την εξέλιξη των ερευνών, τη διασφάλιση αποδεικτικών στοιχείων και την ασφάλεια των στελεχών που συμμετείχαν στην επιχείρηση.
Επιμέλεια: Συντακτική ομάδα