Μια ξεχωριστή σειρά πολιτιστικών εκδηλώσεων με τίτλο «Συναστρία» φέρνει κοντά τις εικαστικές τέχνες, την ποίηση, την επιστήμη και την ιστορία της γνώσης, με δράσεις στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος, το Πλανητάριο του Ιδρύματος Ευγενίδου, το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών και τη Στοά Αρσακείου.
Κεντρικό γεγονός αποτελεί η ομαδική έκθεση «Συναστρία», που έχει ξεκινήσει από τις 16 Σεπτεμβρίου και θα διαρκέσει έως τις 4 Οκτωβρίου 2026 στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος στο ΚΠΙΣΝ. Την επιμέλεια και το κείμενο της έκθεσης υπογράφει ο Κώστας Πράπογλου.
Η έκθεση επιχειρεί να φωτίσει μια από τις αρχαιότερες ανθρώπινες ανάγκες: την προσπάθεια να συνδέουμε απομακρυσμένα σημεία, να αναγνωρίζουμε μορφές μέσα στο άγνωστο και να αναζητούμε νόημα σε όσα υπερβαίνουν την ανθρώπινη εμπειρία.
Ο ουρανός υπήρξε, πολύ πριν από την ανάπτυξη της σύγχρονης επιστήμης, ένας μεγάλος καμβάς της ανθρώπινης φαντασίας. Σε αυτόν γεννήθηκαν μύθοι, φόβοι, επιθυμίες και αφηγήσεις που εξακολουθούν να επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τον κόσμο.
Ο όρος «συναστρία» διευρύνεται στην έκθεση σε ένα σύστημα ανάγνωσης σχέσεων, συγγενειών και απρόσμενων αντιστοιχιών. Είκοσι εικαστικοί εμπνέονται από πλανήτες, αστερισμούς και κοσμικές αφηγήσεις, δημιουργώντας έργα που συνδέουν τη μυθολογία και την επιστημονική παρατήρηση με την προσωπική εμπειρία και τη συλλογική μνήμη.
Παράλληλα, τα έργα συνοδεύονται από ποιήματα σύγχρονων Ελλήνων ποιητών και ποιητριών, ενώ επιλεγμένα χειρόγραφα και σπάνια βιβλία κοσμογραφίας, αστρονομίας και αστρολογίας από τις Ειδικές Συλλογές της Εθνικής Βιβλιοθήκης αναδεικνύουν τη διαχρονική σχέση του ανθρώπου με το ουράνιο στερέωμα.
Ιδιαίτερο ρόλο στην εμπειρία της έκθεσης διαδραματίζει η γυάλινη οροφή της Βιβλιοθήκης, μέσα από την οποία ο πραγματικός ουρανός γίνεται μέρος της παρουσίασης. Το φυσικό φως, οι νεφώσεις και οι αλλαγές της ημέρας συνοδεύουν τα έργα, υπενθυμίζοντας πως η παρατήρηση του κόσμου παραμένει μια διαρκώς ζωντανή διαδικασία.
Στον πυρήνα της «Συναστρίας» βρίσκεται η ιδέα μιας απρόσμενης σύνδεσης: η στιγμή που ένα έργο τέχνης, ένας στίχος ή μια σελίδα συναντά μια προσωπική ανάμνηση και αποκτά ξαφνικά οικειότητα. Οι επισκέπτες καλούνται να χαράξουν τη δική τους διαδρομή και, ενώνοντας τα επιμέρους σημεία, να ανακαλύψουν τον δικό τους αστερισμό.
Από το Αστεροσκοπείο στο Πλανητάριο
Το εγχείρημα δεν περιορίζεται στην Εθνική Βιβλιοθήκη. Πριν από την επίσημη έναρξη της έκθεσης, το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, στον Λόφο των Νυμφών στο Θησείο, θα φιλοξενήσει ειδική εκδήλωση, φέρνοντας τους ανθρώπους της τέχνης σε άμεση επαφή με την επιστημονική παρατήρηση του ουρανού.
Η εκδήλωση θα περιλαμβάνει και παρατήρηση του νυχτερινού ουρανού μέσα από τα ιστορικά τηλεσκόπια του Αστεροσκοπείου, προσφέροντας στο κοινό την εμπειρία μιας άμεσης επαφής με το Σύμπαν.
Στο Πλανητάριο του Ιδρύματος Ευγενίδου, το κοινό θα συμμετάσχει σε «Ζωντανές Περιηγήσεις στο Διάστημα». Μέσα από το προηγμένο σύστημα προσομοίωσης διαστημικής πτήσης, η επιστημονική γνώση συναντά την αίσθηση ενός πραγματικού ταξιδιού στο διάστημα.
Ξεχωριστή θέση στο πρόγραμμα έχει η ποιητική βραδιά του Σαββάτου 26 Σεπτεμβρίου, υπό το φως της Πανσελήνου, στη νέα Στοά Αρσακείου. Οι ποιητές και οι ποιήτριες που συμμετέχουν στη «Συναστρία» θα παρουσιάσουν τα ποιήματα που έγραψαν ειδικά για το εγχείρημα, στο αίθριο της Στοάς. Θα ακολουθήσει μουσική εκδήλωση αφιερωμένη στην Πανσέληνο.
Η διοργάνωση δίνει έμφαση και στην ισότιμη πρόσβαση στην τέχνη, καθώς η έκθεση περιλαμβάνει απτικές αποδόσεις έργων, ηχητικές αφηγήσεις και ειδικά σχεδιασμένο υλικό για ανθρώπους με οπτική αναπηρία.
Η «Συναστρία» αποτελεί σύλληψη και πρωτοβουλία του Λευτέρη Μωυσιάδη, Founder & Project Manager, ο οποίος ανέπτυξε το αρχικό concept και έχει τη συνολική διαχείριση του εγχειρήματος. Τη διοργάνωση και την παραγωγή έχει αναλάβει η TsakalouP.R. Agency.
Συμμετέχουν οι καλλιτέχνες και καλλιτέχνιδες Άννα Αμπαριώτου, Λυδία Ανδριώτη, Χρήστος Αντωναρόπουλος, Στάθης Βατανίδης, Κώστας Βαρώτσος, Ρόζα Ζεϊντάν, Αννίτα Καλημέρη, Σοφία Καλογεροπούλου, Βασίλης Καρακατσάνης, Micha CaWaui, Ιάσων Μεγκούλας (Cacao Rocks), Κωνσταντίνος Παπαμιχαλόπουλος, Κυριακή Πατρωνάκη-Χαραλαμπίδου, Λία Πέτρου, Λίνα Πηγαδιώτη, Εύη Σαββαΐδη, Τόλης Τατόλας, Γιώργος Τζινούδης και Κώστας Τσόκλης.
Στην ποιητική ενότητα συμμετέχουν οι Άννα Γρίβα, Μυρσίνη Γκανά, Γιώργος Βέης, Χάρης Βλαβιανός, Νίκος Ερηνάκης, Γιάννης Ευσταθιάδης, Λένα Καλλέργη, Μαρία Κουλούρη, Δήμητρα Κωτούλα, Μαρία Πατακιά, Μαρία Τοπάλη και Θανάσης Χατζόπουλος.
Info
Είσοδος: Ελεύθερη
Διάρκεια: 16 Σεπτεμβρίου – 4 Οκτωβρίου 2026
Ώρες λειτουργίας: Δευτέρα έως Κυριακή, 09:30–20:00
Χώρος: Αίθριο 4ου ορόφου Εθνικής Βιβλιοθήκης της Ελλάδος, ΚΠΙΣΝ
Διεύθυνση: Λεωφόρος Συγγρού 364, Καλλιθέα